Blog · 26 Nisan 2026

Kuyumcuda personel maaşı: sabit, prim, altın.

Kuyumcular sabit maaşla yetinmez — satış primi, işçilik primi ve hedef bonusu doğru kurulmazsa personel devri yüksek olur, kâr düşer.

Kuyumcu personeli kim?

Kuyumcuda farklı görev tanımları farklı maaş yapısı ister:

  • Satış personeli: Vitrine bakar, müşteriyle satış yapar, prim odaklı.
  • Kasiyer: Tahsilat, sayım, mutabakat — sabit maaş + güven primi.
  • Atölye işçisi: Üretim, tamir, kakma, kaplama — gram has başına ya da sabit + üretim primi.
  • Mağaza müdürü: Sabit + dükkân toplam ciro yüzdesi + ekip hedef bonusu.
  • Yönetim/muhasebe: Sabit maaş, prim genelde yok.

Satış personeli prim modelleri

1) Ciro yüzdesi

En basit ve en yaygın. Personelin ay boyu yaptığı satış cirosunun belirli bir yüzdesi.

  • Sarrafiye / hızlı tüketim: %0,5-%1
  • Tasarım / butik ürün: %1-%2
  • Üst segment (özel sipariş, ağır pırlanta): %2-%3

Avantaj: hesabı kolay. Dezavantaj: personel düşük marjlı ürün bile satabildiği sürece prim alır → kâr odaklı düşünmez.

2) İşçilik yüzdesi

Daha sağlıklı: prim ürünün işçilik kalemi üzerinden hesaplanır. Personel yüksek işçilikli ürünleri satmaya odaklanır, kâr ile aynı yöne hareket eder.

  • Standart koleksiyon: işçiliğin %5-%10'u
  • Tasarım: işçiliğin %10-%15'i

3) Hibrit (en yaygın)

Sabit maaş + ciro primi + işçilik primi + hedef bonusu kombinasyonu.

Örnek: aylık hesap

KalemHesapTutar (TL)
Sabit (brüt)30.000
Ciro primi1.200.000 × %112.000
İşçilik primi95.000 × %109.500
Hedef bonusu1M TL aşıldı5.000
Brüt toplam56.500

Atölye işçisi ücretlendirme

A) Gram has başına (sözleşmeli üretim)

Atölye işletmenizin dışındaysa veya bağımsız sözleşmeli işçi varsa, ürettiği gram has karşılığı ücret:

  • 22 ayar bilezik üretim: 30-60 TL/gr (gram başına)
  • Taşlı yüzük üretim: 60-150 TL/gr
  • Tasarım: 150-300 TL/gr
  • Tamir / lehim: parça başı (200-1.500 TL aralığı)

B) Kadrolu işçi (SGK'lı)

İşletmede sabit kadrolu çalışan atölye işçisi için:

  • Sabit brüt maaş (asgari ücret minimum)
  • Üretim primi: ay sonunda üretilen toplam gram has × birim (örn 5 TL/gr)
  • Kalite primi: fire eşik altında ise ek tutar

SGK ve vergi yükümlülükleri (2026)

  • SGK işveren: %20,75 (5 puan teşvikle %15,75)
  • SGK işçi: %14
  • İşsizlik işveren: %2
  • İşsizlik işçi: %1
  • Gelir vergisi (dilim): %15-%40 arası kademeli
  • Damga vergisi: %0,759

Brüt 56.500 TL üzerinden tipik kesintiler:

  • SGK işçi: 56.500 × %14 = 7.910
  • İşsizlik işçi: 565
  • Gelir vergisi (kümülatif dilim): yaklaşık 9.500
  • Damga: 429
  • Net (yaklaşık): 38.096 TL

Rakamlar 2026 başı esas alınmıştır; resmi rakamlar için SGK ve GİB sitelerine bakın.

Hedef sistemi tasarımı

SMART hedef

Hedef yazılırken: Specific (somut), Measurable (ölçülebilir), Achievable (ulaşılabilir), Relevant (alakalı), Time-bound (zaman sınırlı).

Örnek kötü hedef: "Daha çok satış yap." → ölçü yok, motivasyon yok.

Örnek iyi hedef: "Bu ay 1.200.000 TL ciro yap, %35'i pırlanta olsun. Aşarsan 5.000 TL bonus + sonraki ay primin %0,2 artar."

Çoklu hedef katmanı

  1. Kişisel hedef: Personel kendi cirosu
  2. Ekip hedefi: Tüm mağaza personelinin toplamı
  3. Şube hedefi: Çoklu şubede kendi şubesinin başarısı

Personel devrini düşürme

Kuyumcuda iyi satış personelinin yıllık devir oranı %30+ olabilir. Düşürmek için:

  • Şeffaf prim hesabı: Personel "ne kadar prim aldım, neye, nasıl" sorusuna anında cevap görmeli.
  • Anında prim ekranı: Mobil uygulama ile gün/hafta birikim canlı.
  • Yıllık ikramiye: Kıdeme bağlı (1 yıl 1 maaş, 3 yıl 2 maaş gibi).
  • Yıl sonu altın: Sembolik 5-50 gram has — psikolojik etki büyük.
  • Eğitim: Pırlanta sertifikası, satış eğitimi → personelin gelişim algısı.

Sık yapılan hatalar

  • Primi maaşa gömmek: "Senin maaşın 50.000, primler dahil" → personel motive olmaz.
  • Sözlü prim sözü: Yazılı sözleşme yok → ay sonu tartışma.
  • Net prim ödemek: SGK matrahına yansıtmamak vergi riskidir.
  • Hedef belirsizliği: "Çok satarsan prim alırsın" tatmin etmez.
  • Yıllık değerleme yok: Performans görüşmesi olmayan kuyumcuda iyi personel kaçar.

Yazılımda otomatik prim hesabı

Kuyum360 her satışı yapan personeli otomatik kaydeder. Ay sonu personel ekranında:

  • Sabit maaş, ciro primi, işçilik primi, hedef bonusu
  • SGK + vergi otomatik hesaplama (brüt → net)
  • Yıllık kümülatif performans grafiği
  • Mobil uygulamadan personel kendi cirosunu canlı görür
  • Bordro PDF tek tıkla; muhasebeye export

Kuyumcu yazılımı, mobil uygulama incele.

Özet

  • Sabit + ciro primi (%0,5-%2) + işçilik primi (%5-%15) + hedef bonusu hibrit yapıdır.
  • Atölye işçisinde gram has başına (30-300 TL/gr) veya sabit + üretim primi.
  • Tüm prim brüt'te bordrolanır; SGK ve gelir vergisi kesilir.
  • Hedefler SMART olmalı; şeffaf takip personel devrini düşürür.
  • Yazılımda otomatik prim + bordro hesabı standart olmalı.
Bordro

Personel primi Kuyum360'ta otomatik bordroya akar.

Ciro + işçilik + hedef + altın bonusu — tek panelde brüt-net hesabı.