Kuyumcu personeli kim?
Kuyumcuda farklı görev tanımları farklı maaş yapısı ister:
- Satış personeli: Vitrine bakar, müşteriyle satış yapar, prim odaklı.
- Kasiyer: Tahsilat, sayım, mutabakat — sabit maaş + güven primi.
- Atölye işçisi: Üretim, tamir, kakma, kaplama — gram has başına ya da sabit + üretim primi.
- Mağaza müdürü: Sabit + dükkân toplam ciro yüzdesi + ekip hedef bonusu.
- Yönetim/muhasebe: Sabit maaş, prim genelde yok.
Satış personeli prim modelleri
1) Ciro yüzdesi
En basit ve en yaygın. Personelin ay boyu yaptığı satış cirosunun belirli bir yüzdesi.
- Sarrafiye / hızlı tüketim: %0,5-%1
- Tasarım / butik ürün: %1-%2
- Üst segment (özel sipariş, ağır pırlanta): %2-%3
Avantaj: hesabı kolay. Dezavantaj: personel düşük marjlı ürün bile satabildiği sürece prim alır → kâr odaklı düşünmez.
2) İşçilik yüzdesi
Daha sağlıklı: prim ürünün işçilik kalemi üzerinden hesaplanır. Personel yüksek işçilikli ürünleri satmaya odaklanır, kâr ile aynı yöne hareket eder.
- Standart koleksiyon: işçiliğin %5-%10'u
- Tasarım: işçiliğin %10-%15'i
3) Hibrit (en yaygın)
Sabit maaş + ciro primi + işçilik primi + hedef bonusu kombinasyonu.
Örnek: aylık hesap
| Kalem | Hesap | Tutar (TL) |
|---|---|---|
| Sabit (brüt) | — | 30.000 |
| Ciro primi | 1.200.000 × %1 | 12.000 |
| İşçilik primi | 95.000 × %10 | 9.500 |
| Hedef bonusu | 1M TL aşıldı | 5.000 |
| Brüt toplam | — | 56.500 |
Atölye işçisi ücretlendirme
A) Gram has başına (sözleşmeli üretim)
Atölye işletmenizin dışındaysa veya bağımsız sözleşmeli işçi varsa, ürettiği gram has karşılığı ücret:
- 22 ayar bilezik üretim: 30-60 TL/gr (gram başına)
- Taşlı yüzük üretim: 60-150 TL/gr
- Tasarım: 150-300 TL/gr
- Tamir / lehim: parça başı (200-1.500 TL aralığı)
B) Kadrolu işçi (SGK'lı)
İşletmede sabit kadrolu çalışan atölye işçisi için:
- Sabit brüt maaş (asgari ücret minimum)
- Üretim primi: ay sonunda üretilen toplam gram has × birim (örn 5 TL/gr)
- Kalite primi: fire eşik altında ise ek tutar
SGK ve vergi yükümlülükleri (2026)
- SGK işveren: %20,75 (5 puan teşvikle %15,75)
- SGK işçi: %14
- İşsizlik işveren: %2
- İşsizlik işçi: %1
- Gelir vergisi (dilim): %15-%40 arası kademeli
- Damga vergisi: %0,759
Brüt 56.500 TL üzerinden tipik kesintiler:
- SGK işçi: 56.500 × %14 = 7.910
- İşsizlik işçi: 565
- Gelir vergisi (kümülatif dilim): yaklaşık 9.500
- Damga: 429
- Net (yaklaşık): 38.096 TL
Rakamlar 2026 başı esas alınmıştır; resmi rakamlar için SGK ve GİB sitelerine bakın.
Hedef sistemi tasarımı
SMART hedef
Hedef yazılırken: Specific (somut), Measurable (ölçülebilir), Achievable (ulaşılabilir), Relevant (alakalı), Time-bound (zaman sınırlı).
Örnek kötü hedef: "Daha çok satış yap." → ölçü yok, motivasyon yok.
Örnek iyi hedef: "Bu ay 1.200.000 TL ciro yap, %35'i pırlanta olsun. Aşarsan 5.000 TL bonus + sonraki ay primin %0,2 artar."
Çoklu hedef katmanı
- Kişisel hedef: Personel kendi cirosu
- Ekip hedefi: Tüm mağaza personelinin toplamı
- Şube hedefi: Çoklu şubede kendi şubesinin başarısı
Personel devrini düşürme
Kuyumcuda iyi satış personelinin yıllık devir oranı %30+ olabilir. Düşürmek için:
- Şeffaf prim hesabı: Personel "ne kadar prim aldım, neye, nasıl" sorusuna anında cevap görmeli.
- Anında prim ekranı: Mobil uygulama ile gün/hafta birikim canlı.
- Yıllık ikramiye: Kıdeme bağlı (1 yıl 1 maaş, 3 yıl 2 maaş gibi).
- Yıl sonu altın: Sembolik 5-50 gram has — psikolojik etki büyük.
- Eğitim: Pırlanta sertifikası, satış eğitimi → personelin gelişim algısı.
Sık yapılan hatalar
- Primi maaşa gömmek: "Senin maaşın 50.000, primler dahil" → personel motive olmaz.
- Sözlü prim sözü: Yazılı sözleşme yok → ay sonu tartışma.
- Net prim ödemek: SGK matrahına yansıtmamak vergi riskidir.
- Hedef belirsizliği: "Çok satarsan prim alırsın" tatmin etmez.
- Yıllık değerleme yok: Performans görüşmesi olmayan kuyumcuda iyi personel kaçar.
Yazılımda otomatik prim hesabı
Kuyum360 her satışı yapan personeli otomatik kaydeder. Ay sonu personel ekranında:
- Sabit maaş, ciro primi, işçilik primi, hedef bonusu
- SGK + vergi otomatik hesaplama (brüt → net)
- Yıllık kümülatif performans grafiği
- Mobil uygulamadan personel kendi cirosunu canlı görür
- Bordro PDF tek tıkla; muhasebeye export
Kuyumcu yazılımı, mobil uygulama incele.
Özet
- Sabit + ciro primi (%0,5-%2) + işçilik primi (%5-%15) + hedef bonusu hibrit yapıdır.
- Atölye işçisinde gram has başına (30-300 TL/gr) veya sabit + üretim primi.
- Tüm prim brüt'te bordrolanır; SGK ve gelir vergisi kesilir.
- Hedefler SMART olmalı; şeffaf takip personel devrini düşürür.
- Yazılımda otomatik prim + bordro hesabı standart olmalı.
Personel primi Kuyum360'ta otomatik bordroya akar.
Ciro + işçilik + hedef + altın bonusu — tek panelde brüt-net hesabı.